- Katılım
- 11 Haz 2022
- Mesajlar
- 312
- Tepkime puanı
- 242
Merhabalar!
Herkese merhabalar, bugün uzun zamandır yazmak istediğim bir yazıyı yazacağım; ev geckoları hakkında birtakım gözlemler. Bu geckolara koyulan birçok ad mevcuttur; Türk Keleri, süleymancık, ev kertenkelesi, ev geckosu, mediterranean house gecko (akdeniz ev geckosu) gibi. Kendilerinin coğrafi yayılımını son yazılan isimden tahmin edebilirsiniz, bu arkadaşlar hobi ve ilgi alanıma girmediğinden bu tür bilgilere çok değinmeyeceğim. Sadece gözlemlerime ve tahminlerime göre bu canlıları inceleyeceğim. Bu yazıyı da sizlerle paylaşacağım.Nedir Bu Ev Geckosu? Kısaca.
Kendimi bildim bileli bu canlıları yaşadığım evlerde ve gittiğim bölgelerde görürüm. Kesinlikle zararsız olan canlılardır, birçok canlı ile handling yapmış biri olarak şunu kesinlikle söyleyebilirim ki ev geckoları zararsızdır. Isırma huyları olduğunu görmedim, sıkıştıkları zaman ciyaklıyorlar. Gecko üretmiş ya da videolarda görmüş olan arkadaşlar bu ciyaklamanın nasıl bir şey olduğunu bilirler. Sağda solda gezen, böcek yiyen, gececi, gülücükler saçan geckolardır. Aşağıda en son incelediğim gecko bulunmakta, gülümsemesini net bir şekilde görebilirsiniz.
Ne Zaman Ortaya Çıkarlar?
Yılın bu zamanları biber zamanı, salça zamanı, domates konservesi zamanı gibi adlandırılabilir yaşadığım bölgede. Böcek nüfusunda aşırı bir artış var. Özellikle cırcır böcekleri, 3-4 cm anten harici uzunlukta siyah dev cırcır böcekleri, tür tür küçüklü büyüklü çekirgeler, kokulu böcekler, hamam böcekleri aşırı derecede arttı. Her akşam akvaryumuma düşen cırcır böceklerini çıkarıp odamdaki böcekleri evden dışarı atıyorum. Bu besin bolluğunun pik yaptığı bu haftaların geckoların en çok ortaya çıktığı zamanlar olması da beklenen bir durum.Bahsettiğim şeyler kendi yaşadığım bölge için geçerli olup muhtemelen bu tür durumlarda benzer iklim ve coğrafyalarda da geçerlidir. Ben kendi gözlemlerimden, dolayısıyla oldukça kısıtlı bir bölgeden bahsediyorum.
Bugünün hava şartlarına baktığımda geckoyu yakaladığım saat 01:00, sıcaklık 23 derece Celcius, nem oranı %75. Nemli ve sıcak geceler bu canlılar için oldukça güzel şartlar sunuyor. Aşırı hassas derileri için uygun şartlar ve avladıkları böceklerin en aktif olduğu şartlar.
Kamuflaj
Görsellerde gördüğünüz ve göreceğiniz, kendi yakaladığım geckoların desenlerine baktığınızda doğada gizlenmesi kolay ancak tek renk duvarlar, tavan ve zeminde oldukça ortada bir şekildedirler. Ancak bu durdukları süre boyunca geçerlidir. İlk görselde bulunan gülümseyen arkadaş tavanda ve zeminde aşırı derecede belli olmasına rağmen hareket ettiği anda tüm aklımı bulandırdı. Belgesellerde zebraların yırtıcılardan kaçtığı sahnelerde ağır çekim olmadığında ekranda dahi birbirine giren desenler gibi bir olay oldu. Hareket halinde olduğu süreçte kesinlikle gözün algılaması aşırı güç. Aşırı hassas oldukları için yavaşça yakalamaya çalıştım ve beni oldukça yordu. Ayrıca fark ettiğim bir şey de şu, gövdelerindeki desen kuyruklarındakinden farklı. Gövdesini hareket halinde algılamak zorken kuyruğu algılamak çok daha kolay. Bu durumun hayatta kalma şanslarını artırmak için bir avantaj olduğunu düşünüyorum ve muhtemelen de öyle. Bir araştırma ile bunun doğruluğu kanıtlanabilir.
Handling
Kesinlikle zararsız olan bu canlıların handling yapılması, canlı için oldukça risklidir. Leopar geckoya göre, görece oldukça hızlıdırlar. Derileri de oldukça hassastır yani hasar almaya oldukça müsait canlılardır. Yakalarken önce ellerimi bir kap gibi yapıp canlıyı kıstırıyorum. Ardından yavaşça ellerimle canlıyı sıkıştırıp tutuyorum. En ufak baskıda canlıyı zemine sürtüp zarar vereceğinizden handling önermiyorum. Zarar görme ihtimali olduğu için üç tane geckoyu fotoğraflayacak kadar müsaitken yakalayabildim. Zaten beslemeyip salacağım için canlının zarar görme ihtimalini ortadan kaldırmak için en ufak durumda kaçmalarına izin verdim.
Beslenir mi?
Ev geckolarının beslenmesi oldukça risklidir. Zor demiyorum, risklidir. Görece hassas canlılar oldukları için beslenmesini önermiyorum. Doğadan yakalanan canlıları beslemenin ne denli etik olduğu da tartışma konusu olduğundan, beslenmez demeyi tercih ediyorum. Beslenmesi durumunda da canlı yem satan sitelerde cırcır böceği, çekirge, un kurdu, buffalo kurdu gibi yemleri reddetmeyecektir.Madem Belirli Dönemlerde Çıkıyor, Nerede Saklanıyor Bu Geckolar?
Yılın belli dönemlerinde ortaya çıktıklarını fark etmişsinizdir. Genelde sıcak, ılık yaz akşamları görürüz. Peki geri kalan zamanlarda ve kış aylarında neredeler?Bunu anlamak için yıllar önce gördüğüm bir şeyden bahsedeceğim. Üç katlı bir evin damında bulunan kiler odasının nemli ahşap pencere çerçevesi ile duvar arasında bir adet gecko ve iki adet yumurta görmüştüm. Yine başka bir zamanda ve aynı yerde, kış ayında eski eşyaları atarken gecko görmüştüm. Tuğkan abinin videolarında geckoların kış uykusuna benzer bir sürece girdiğinden bahsettiğini ve bunu uyguladığını anımsıyorum. Bu da aklıma, ev geckoları da kışı böyle mi geçiriyor sorusunu getirdi. Muhtemelen böyledir diye düşünüyorum ancak dediğim gibi bu yazı tamamen gözlem ve tahminden ibaret. Sadece latince isimleri kesin bir bilimsel bilgidir.
Kış aylarında bu uyku benzeri süreci yaşıyorlar ise nerede saklanıyorlar peki? Bunun için birkaç fikrim var. İlki genel olarak oturduğum apartmanın bodrum katı. Bodrumda; hidrofor odası, kilitli malzeme odası, tuvalet, lağım kapağı, eski mobilyalar, yarıklar ve akdeniz münzevi örümceğinden hamam böceğine her türlü canlı var. Kış aylarında hidroforun sebep olduğu sıcaklık ve nem iyi olsa da aşırı gürültülü olduğundan burada olamaz bence. Lağım kapaklarının içinde olması oldukça muhtemel ancak birçok defa ilaçlama yapıldığından ve düzenli temizlendiğinden burada bulunamazlar. Ancak yarıklar ve eski eşyaların içerisinde oldukça rahat bir şekilde kışı geçirebilirler. İkinci olarak apartmanın en üstünde bulunan, mangal için çıkarılan ancak nemlenip çürümeye bırakılmış odunların olduğu, içi sıcak olan asansör motorlarının olduğu odaların bulunduğu dam. Özellikle asansör daireleri oldukça iyi koruma sağlayacaktır. Daha öncesinde birkaç defa gecko gördüğümden muhtemel olduğunu düşünüyorum. Üçüncü yer yangın merdiveni. Birtakım durumlar dışında asla çıkılmayan, bazı çatlaklar ve fayans boşlukları olan geniş yerler. Dördüncüsü su sayaçlarının bulunduğu yerler. Beşincisi binanın zemininden en üstüne kadar çıkan havalandırma, su tesisatı, elektrik tesisat boşlukları. Beşinci kısımda saydığım bölgelerde gecko bulacağımdan neredeyse yüzde yüz eminim ancak henüz gerçekliğini teyit etmedim.
Sonuç olarak bu arkadaşları çok uzakta aramaya gerek olmadığını düşünüyorum. Belirli zamanlarda ortaya bolca gecko çıkıyorsa, demek ki her daim burnumuzun dibindeler.
Bazı Yakın Çekim Görseller
